Bài đăng

Món này ăn với cơm trắng mới ngon!” – Câu nói gợi cả trời ký ức

Hình ảnh
  Món này ăn với cơm trắng mới ngon!” – Câu nói gợi cả trời ký ức Tôi không biết từ lúc nào, mỗi khi nghe ai đó buột miệng nói câu “Món này ăn với cơm trắng mới ngon!”, lòng tôi lại chùng xuống, như có một làn gió từ thuở xưa thổi qua, mang theo mùi khói bếp, hơi ấm nồi cơm mới nhắc lên, và đặc biệt là mùi mắm – cái mùi mà ai xa quê rồi mới biết nó thân đến mức độ nào. Ngày còn nhỏ, tôi từng thấy nó “nặng”, từng bịt mũi tránh né, từng chun mũi khi má bày mâm cơm có chén mắm ruốc sả ớt đỏ au. Vậy mà giờ đây, chỉ cần thoang thoảng trong gió một chút vị mắm đâu đó, tim tôi đã nhói lên như có ai lay nhẹ: “Nhớ quê không con?” Ừ, nhớ chớ. Sao không nhớ cho được. 1. Bữa cơm quê – cái nơi giữ giúp ta cả một vùng trời tuổi thơ Quê tôi là một vùng đất ven biển, gió thổi mạnh quanh năm, ruộng đồng xen kẽ những hồ nuôi cá mú, cá dìa . Nhà nào cũng có cái lu mắm đặt trong góc bếp, cạnh cái lò nấu củi đỏ lửa mỗi chiều. Bếp quê hồi đó đơn sơ lắm – vách tre, mái tôn cũ, nền đất cũng không bằ...

Thơm cơm nhờ bát mắm ruốc – Hồi ức tuổi thơ trong từng thìa

Hình ảnh
  Thơm cơm nhờ bát mắm ruốc – Hồi ức tuổi thơ trong từng thìa Nhà ai mà chẳng có một món ăn khiến mình nhớ suốt đời. Với tôi, đó là… mắm ruốc. Thứ mắm nâu nâu, sền sệt, mặn mòi, thơm đến mức hàng xóm cũng biết nhà đang chiên mắm. Ngày còn nhỏ, mỗi lần nghe tiếng dầu sôi lép bép trong chảo và mùi mắm ruốc bốc lên nghi ngút là y như rằng tôi biết – chiều nay nhà có món ngon. Má tôi hay cười: “Bữa nay chiên mắm ruốc, đứa nào cũng ăn dữ lắm nghen!” Cái mùi đó, người xa quê nghe lại chắc khóc. Nó không chỉ là vị mắm, mà là cả một góc tuổi thơ, là hơi thở của căn bếp quê, là bàn tay má cầm đôi đũa đảo nhẹ trên chảo nóng. 1. Mùi mắm – mùi của nhà Nhớ những ngày mưa tầm tã, nước từ mái tôn nhỏ tong tong xuống cái lu sành trước hiên. Bên trong bếp, má nhóm lửa. Củi ướt, khói bốc lên cay xè, vậy mà má vẫn cười: “Khói ri mới thơm cơm nghen con.” Cơm đang nấu, mắm ruốc được pha sẵn trong chén nhỏ. Má lấy muỗng khuấy đều – mắm ruốc Phan Thiết, loại má mua của dì Tư dưới chợ. Thứ mắm sá...
Hình ảnh
  Ăn một bữa cơm nhà, thấy cả thế giới dịu lại Có những ngày, đi làm về giữa phố xá đông đúc, tay cầm hộp cơm văn phòng lạnh ngắt, tôi bỗng nhớ đến một bữa cơm quê xưa. Không phải mâm cao cỗ đầy, mà chỉ cần một chén cơm nóng, một dĩa rau luộc, chén nước mắm trong veo, và đâu đó mùi mắm ruốc xào sả ớt cay nồng. Chỉ nghĩ tới thôi, ngực đã thấy ấm, như ai đó đang nhóm lửa trong lòng mình. 1. “Ăn đi con, mắm má làm hồi Tết đó…” Hồi đó, nhà nghèo, bữa cơm chẳng có gì ngoài rau vườn với mắm. Má thường nói: “Ăn mắm đi con, mắm má làm hồi Tết đó, còn thơm lắm nghen.” Cái giọng má vừa xuôi vừa mềm như tiếng gió ngoài hàng cau. Cả nhà bốn năm miệng ăn mà chỉ có một hũ mắm nêm, vậy mà bữa cơm vẫn rộn ràng tiếng cười. Anh Hai gắp miếng thịt ba chỉ kho, chấm chút mắm nêm, rồi gật gù: “Cái này ăn với rau luộc là bá cháy đó nghen!” Tôi ngồi bên, vừa ăn vừa nhìn má. Bàn tay gầy gầy của má cứ gắp thêm rau vào chén tôi, miệng cười mà mắt lúc nào cũng ươn ướt. Má nói, nhà nghèo mà biết thương...
Hình ảnh
  Ăn một bữa cơm nhà, thấy cả thế giới dịu lại Có những ngày, giữa cái bộn bề của phố xá, tôi thèm đến nao lòng một bữa cơm nhà. Không phải cao lương mỹ vị, cũng chẳng cần bàn tiệc sang trọng. Chỉ cần một mâm cơm nhỏ, đặt trên chiếc bàn gỗ cũ sờn nước sơn, bốn góc là bốn cái ghế nhựa lưng thấp, nơi mấy chục năm trước cả gia đình quây quần bên nhau. Bữa cơm quê ngày ấy đơn sơ đến mức nếu đem kể cho mấy đứa trẻ bây giờ, chắc tụi nó sẽ tròn xoe mắt mà hỏi: “Ủa, ăn vậy sao đủ?” . Vậy mà đủ đó nghen! Đủ no, đủ ấm, đủ thương. Mùi mắm thơm lừng từ căn bếp nhỏ Nhớ mỗi buổi trưa nắng gắt, đi học về vừa tới cổng là đã nghe mùi mắm từ bếp bay ra thơm nức. Cái mùi nồng nồng, ngai ngái nhưng lạ thay lại khiến bao tử tôi réo lên ồn ào. Nghe tiếng lách tách trong chảo, tôi biết ngay má đang xào mắm sả ớt. “Má ơi, ăn gì mà thơm dữ vậy?” – tôi vừa cởi dép vừa chạy vô. Má cười, tay vẫn đảo chảo: “Mắm ruốc xào sả ớt đó con. Coi chừng cay nghen!” Mắm ruốc ngày xưa má hay để trong cái hũ sành n...
Hình ảnh
  Không cần cao lương mỹ vị, chỉ cần bữa cơm thơm là đủ ấm lòng Chiều nay, đi ngang qua quán cơm nhỏ dưới chân cầu Kênh Tẻ, nghe thoảng trong gió một mùi gì mằn mặn, thơm nồng – cái kiểu hương vị không rõ là gì, nhưng bất giác sống mũi cay cay. Mùi giống mắm ruốc xào xả ớt ngày xưa má hay làm, lúc cả nhà còn chen chúc trong căn bếp nhỏ, xung quanh toàn là tiếng cười giòn tan, tiếng muỗng đũa va vào nhau và... tiếng má rầy ba vì gắp miếng mắm khi còn chưa kịp dọn mâm. Lúc đó, mình đâu cần cao lương mỹ vị gì đâu. Chỉ cần một bữa cơm nóng, dĩa rau luộc, chén nước mắm pha, thêm miếng mắm kho rim rim là thấy no cả bụng, ấm cả lòng. 1. Mắm và ký ức – thứ gia vị thấm cả tình quê Nhớ hồi nhỏ, mỗi lần nhà có khách, má không cần đi chợ mua gì cầu kỳ. Má chỉ cần xuống hũ mắm ruốc để dưới gầm cầu thang, múc một muỗng đầy, phi dầu cho thơm rồi cho tỏi, sả, ớt vô xào chung. Khi mùi mắm bốc lên thơm nức cả xóm, thể nào hàng xóm cũng ghé: – Bữa nay nhà ăn gì mà thơm dữ vậy má Hai? Má cười ...
Hình ảnh
  Thơm cơm nhờ nồi cá kho, nhớ quê nhờ bát nước mắm đậm đà Hồi còn nhỏ xíu, tôi không có khái niệm gì về “đặc sản” hay “đặc sản vùng miền” như người ta hay nói bây giờ. Trong lòng tôi, quê tôi chẳng có gì đặc biệt. Chỉ có gió đồng, cánh cò và những bữa cơm chan đầy nước mắm, mắm ruốc, mắm nêm… thơm rụm một góc bếp. Vậy mà càng lớn lên, càng xa quê, tôi mới thấy hoá ra cái “không có gì” đó lại là điều thiêng liêng nhất níu mình lại mỗi khi nhớ. Hồi đó, mỗi lần trời đổ mưa dầm dề, mái tôn kêu lộp bộp, má tôi hay đội nón lá chạy qua nhà bà Sáu xin mấy con cá rô đồng. Đem về, má chụm bếp củi, kho cá chung với mắm ruốc, sả đập dập, ớt hiểm xắt lát, khói bay cay xè mắt. Tôi ngồi co ro trên chiếc ghế gỗ, chờ từng đợt mùi thơm len qua kẽ tay, dính vào tóc, vào quần áo. Cái nồi cá kho mắm ruốc ấy ăn với cơm trắng thì thôi rồi. Má hay múc cho tôi miếng cá nhỏ, chan tí xíu nước kho, trộn cơm, xắn cho đều. Tôi húp một cái, mặn mà đậm đà, rồi cứ thế mà vét sạch bát. Cơm nhà mình ngày ấy ngh...
Hình ảnh
  Gói yêu thương trong từng bữa cơm – Vì sao nên ăn cơm nhà mỗi ngày? Hồi còn nhỏ, tui cứ thắc mắc hoài: “Sao má không bao giờ chịu ăn ngoài quán, dù chỉ một bữa?” Má cười, mắt nhìn cái nồi cá kho trên bếp lục bục sôi: “Ăn cơm nhà mới ngon, bữa cơm nhà mới biết mình còn sum vầy.” Lúc đó nghe vậy chớ cũng đâu hiểu. Thấy bạn bè suốt ngày rủ nhau ăn phở, ăn gà rán, ăn lẩu ngoài tiệm, mình ở nhà ngồi bốc cơm, chấm mắm kho quẹt với rau luộc, tự dưng thấy… sao mà quê quá. Mãi tới sau này, xa nhà rồi, bữa cơm nhà tự nhiên thành thứ xa xỉ. Nhất là lúc trời mưa, nằm trong phòng trọ nghe bụng réo, nhớ một chén cơm trắng còn bốc khói, chén mắm ruốc má kho với thịt ba rọi, dầm trái ớt hiểm cay xé lưỡi… Tự nhiên sống mũi cay cay. 1. Bữa cơm quê – nồi mắm kho trên bếp lò Nhắc tới bữa cơm quê, thiệt tình mùi mắm là thứ níu chân nhất. Nhà tui ở miền biển, quanh năm mặn mòi gió biển, vậy mà vô bếp má, lúc nào cũng thoang thoảng mùi mắm – mùi của biển gói trong cái chum, cái vại, ủ hoài ủ h...